{"id":103,"date":"2021-03-15T12:54:32","date_gmt":"2021-03-15T12:54:32","guid":{"rendered":"https:\/\/parafia-lubienko.pl\/?page_id=103"},"modified":"2021-04-04T14:06:36","modified_gmt":"2021-04-04T14:06:36","slug":"historia-parafii","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/parafia-lubienko.pl\/?page_id=103","title":{"rendered":"Historia Parafii"},"content":{"rendered":"\n
<\/div>\n\n\n\n

HISTORIA PARAFII \u0141UBIENKO<\/strong><\/p>\n\n\n

\u0141ubienko, po\u0142o\u017cone w woj. podkarpackim (powiat jasielski, gmina Tarnowiec) to niewielka wie\u015b o bardzo d\u0142ugim rodowodzie. Wsp\u00f3\u0142cze\u015bni mieszka\u0144cy \u0141ubienka podkre\u015blaj\u0105, \u017ce informacje o istnieniu miejscowo\u015bci podaje ju\u017c \u017cyj\u0105cy w XV wieku kronikarz, historyk oraz wychowawca syn\u00f3w Kazimierza Jagiello\u0144czyka – Jan D\u0142ugosz. Na kartach historii wie\u015b pojawia si\u0119 jednak znacznie wcze\u015bniej. Wed\u0142ug prof. J\u00f3zefa Garbacika w dokumentach z XII w. widnieje jako wie\u015b kr\u00f3lewska, wzgl\u0119dnie ksi\u0105\u017c\u0119ca, kt\u00f3ra zosta\u0142a nadana kolegiacie \u015bw. Floriana w Krakowie przez Kazimierza Sprawiedliwego.<\/p>\n

W drugiej po\u0142owie XIII w. (1272) Boles\u0142aw Wstydliwy wydzieli\u0142 z ksi\u0105\u017c\u0119cej wsi Lubno cz\u0119\u015b\u0107 zwan\u0105 Stare Lubno (anticum Lubno) nadaj\u0105c j\u0105 Piotrowi swojemu kapelanowi i kanonikowi kolegiaty \u015bw. Floriana w Krakowie w do\u017cywotnie u\u017cytkowanie. Piotrowi zezwolono na za\u0142o\u017cenie karczmy, a jego kmieciom przyznano prawo do korzystania z las\u00f3w, \u0142\u0105k
i pastwisk. W p\u00f3\u017aniejszym czasie wie\u015b wyst\u0119puje pod r\u00f3\u017cnymi nazwami \u2013 jako Lubenco (1397 r.) Llubenco (1478), Lubyenko (1511), Lubyenco (1530), \u0141ubie\u0144ko (do ko\u0144ca XIX w.), \u0141ubienko (od 1900).<\/p>\n

Dok\u0142adne dzieje miejscowo\u015bci jak i losy jej mieszka\u0144c\u00f3w s\u0105 trudne do ustalenia. Wiadomo, i\u017c w 1470 r. kr\u00f3l Kazimierz Jagiello\u0144czyk przeni\u00f3s\u0142 \u0141ubienko z prawa polskiego na magdeburskie. W latach 1470-1480 \u0141ubienko staje si\u0119 w\u0142asno\u015bci\u0105 \u201edoktor\u00f3w Kolegium Sztuk Akademii Krakowskiej\u201d poprzez wykupienie so\u0142ectwa. T\u0105 drog\u0105 swoj\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 zby\u0142a m.in. w 1478 roku niejaka Katarzyna \u2013 so\u0142tyska wraz ze swym m\u0119\u017cem Miko\u0142ajem za kwot\u0119 16 1\/2 grzywien i 8 groszy.<\/p>\n

\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Dokumenty z drugiej po\u0142owy XV w. jak i p\u00f3\u017aniejsze opisuj\u0105 tak\u017ce liczne spory w\u0142a\u015bcicieli \u0141ubienka z dziedzicami s\u0105siaduj\u0105cych wsi m.in. Skotniki i Lubno.W roku 1510 \u017ar\u00f3d\u0142a datuj\u0105 sp\u00f3r z dzier\u017cawczyni\u0105 Barbar\u0105 wdow\u0105 po Stanis\u0142awie Skotnickim; w roku 1515 niejaki Wojciech Ozi\u0119b\u0142owski \u2013 dzier\u017cawca z \u0141ubienka oskar\u017cy\u0142 Jana i Stanis\u0142awa Kwili\u0144skich z Nienaszowa o napad na jego dw\u00f3r. W 1527 r. przed s\u0105dem grodzkim w Bieczu \u00f3wcze\u015bni w\u0142a\u015bciciele \u0141ubnienka – doktorzy i magistrzy Kolegium Sztuk Akademii Krakowskiej protestowali przeciw synowi Klemensa Kamienieckiego oraz bli\u017cej nieznanemu Dede\u0144skiemu, oskar\u017caj\u0105c ich o najazd na dw\u00f3r i gwa\u0142ty. Przy tej okazji dokumenty s\u0105dowe wymieniaj\u0105 mieszka\u0144c\u00f3w \u0141ubienka z pocz\u0105tku XVI w.: kmieci \u2013 Jana Kaczk\u0119, Macieja Pospiecha, so\u0142tysa \u2013 Stanis\u0142awa, Macieja Rakssa oraz bli\u017cej nieokre\u015blonych Benedykta i Andrzeja. Znamy tak\u017ce nazwiska niekt\u00f3rych dzier\u017cawc\u00f3w. Pisz\u0105cy w pocz\u0105tkach XX wieku historyk i badacz tych teren\u00f3w ks. W\u0142adys\u0142aw Sarna podaje:<\/p>\n

\u201eW 1581 r. \u0141ubienko nale\u017ca\u0142o do profesor\u00f3w Uniwersytetu Krakowskiego a dzier\u017cawi\u0142 je Zaporski. By\u0142o wtedy \u0142an\u00f3w kmiecich 3, zagrodnik\u00f3w bez roli 3 komornik z byd\u0142em 1. Do parafii nale\u017ca\u0142o tylko samo \u0141ubienko [\u2026]. Wizytacja Kazimierskiego powiada, \u017ce probostwo nadawali profesorowie Uniwersytetu Jagiello\u0144skiego, Kolegium Wi\u0119kszego. Po zabraniu tej cz\u0119\u015bci Polski przez rz\u0105d austriacki, zosta\u0142o \u0141ubienko sprzedane [\u2026]. W Przesz\u0142ym wieku posiada\u0142 \u0141ubienko J\u00f3zef Koz\u0142owski, po nim posiadali je od 9 XI 1881 Emilia, Anastazja, Barbara i J\u00f3zef Dembniccy, potem w r. 1886 Edward i Anastazja Filipowicze, od kt\u00f3rych nabyli je w\u0142o\u015bcianie i rozparcelowali mi\u0119dzy siebie\u201d.<\/p>\n

\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u0141ubienko nale\u017cy do wsi niewielkich pod wzgl\u0119dem zaludnienia. Jeszcze z pocz. XVII w. (1601 r.) pochodzi wzmianka, i\u017c wszyscy mieszka\u0144cy wymarli na zaraz\u0119. Wed\u0142ug austriackich spis\u00f3w powszechnych liczba ludno\u015bci w drugiej po\u0142. XIX w. wynosi\u0142a: 1857 r. \u2013 275 os\u00f3b; 1870 r. \u2013 323; 1880 r. \u2013 374; 1890 r. \u2013 407; 1900 r. \u2013 490; 1910 r. \u2013 443. Dla por\u00f3wnania dodajmy, i\u017c najwi\u0119ksze wsie w Galicji zamieszkiwa\u0142o w\u00f3wczas po kilka tys. os\u00f3b.<\/p>\n

Starsze \u017ar\u00f3d\u0142a wspominaj\u0105, i\u017c obok karczmy, w XIV i pocz\u0105tkach XV w. w \u0141ubienku istnia\u0142 m\u0142yn 1-ko\u0142owy oraz ko\u015bci\u00f3\u0142 parafialny. Pod dat\u0105 1596 datuje si\u0119 istnienie folwarku uniwersyteckiego oraz 9 kmieci, kt\u00f3rych liczba stopniowo spada\u0142a (do 3). Wiadomo te\u017c, i\u017c co najmniej do pocz\u0105tk\u00f3w XVII w. istnia\u0142a w \u0141ubienku szko\u0142a. W pocz\u0105tkach XX w. miejscowo\u015b\u0107 obejmowa\u0142a obszar 348 hektar\u00f3w, 9 ar\u00f3w, 47 m2, na kt\u00f3re sk\u0142ada\u0142y si\u0119 grunty orne, \u0142\u0105ki, ogrody, pastwiska i lasy.<\/p>\n

O ko\u015bciele w \u0141ubienku wspomina wzmiankowany ju\u017c Jan D\u0142ugosz, jednak data jego powstania pozostaje nieznana.
W \u017ar\u00f3d\u0142ach pojawiaj\u0105 si\u0119 natomiast sk\u0105pe informacje na temat obsady. Jako pleban\u00f3w wymienia si\u0119: Miko\u0142aja (1397), Jana (1501), Wawrzy\u0144ca z Lipnicy (1529). Konsekracji ko\u015bcio\u0142a dokona\u0142 w 1544 r. biskup margereta\u0144ski sufragan w\u0142adys\u0142awski Walerian z zakonu oo. Dominikan\u00f3w pod wezwaniem \u015bw. Aposto\u0142\u00f3w Szymona \u00a0\u00a0i Tadeusza.<\/p>\n

\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Pod wzgl\u0119dem organizacyjnym \u0141ubienko i okolice nale\u017ca\u0142y, wraz z Tarnowcem, do dekanatu zr\u0119ci\u0144skiego, kt\u00f3ry w XIV w. obejmowa\u0142 parafie: Biecz, Bie\u017adziedz\u0119, Brzostek, Brzyska, D\u0119bowiec, Jas\u0142o, Klecie, Kobylany, Ko\u0142aczyce, \u0141\u0119\u017cyny, Mytarz, Nienasz\u00f3w, S\u0142aw\u0119cin, Szebnie, Tarnowiec, Warzyce, Za\u0142\u0119\u017ce, Zr\u0119cin, \u017barnowiec, \u017bmigr\u00f3d Stary i \u017bmigr\u00f3d Nowy. By\u0142 to obszar 2311 km z ludno\u015bci\u0105 oko\u0142o 6 tys. [\u2026], Tarnowiec za\u015b z ca\u0142\u0105 parafi\u0105 (trzy wsie) liczy\u0142 oko\u0142o 168 ludzi. \u0141ubienko w swojej historii nale\u017ca\u0142o\u00a0 kolejno do trzech diecezji; krakowskiej, tarnowskiej, a od 1805 r. do diec. przemyskiej.<\/p>\n

\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 W 1857 r. wybudowano nowy, drewniany ko\u015bci\u00f3\u0142, kt\u00f3rego opis przedstawia cytowany ju\u017c ks. Sarna:<\/p>\n

\u201ePomalowa\u0142 wn\u0119trze ko\u015bcio\u0142a Jan Bieszczad z Jas\u0142a, a rze\u017aby wykonali Wody\u0144scy z D\u0119bowca. Ko\u015bci\u00f3\u0142 to drewniany, pobity gontami o jednej nawie, bez wie\u017cy z trzema o\u0142tarzami. W wielkim o\u0142tarzu obraz Naj\u015bwi\u0119tszej Rodziny, obraz stary, po stronie ewangelii o\u0142tarz\u00a0 po\u015bwi\u0119cony czci \u015bwi\u0119tych patron\u00f3w ko\u015bcio\u0142a Szymona i Tadeusza, u g\u00f3ry Matka Boska z Dzieci\u0105tkiem Jezus. Po stronie episto\u0142y w o\u0142tarzu \u015bw. Anna, u g\u00f3ry \u015bmier\u0107 \u015bw. J\u00f3zefa. Na t\u0119czy Pan Jezus na krzy\u017cu z napisem:<\/em><\/p>\n

Kt\u00f3ry\u015b odkupi\u0142 zgubionych,
<\/em>Nie zgub\u017ce nas odkupionych.<\/em><\/strong><\/p>\n

Na stropie Wniebowzi\u0119cie Naj\u015bw. Panny Maryi napis:<\/em><\/strong><\/p>\n

Wzi\u0119ta jest do nieba Marya,
<\/em>wesel\u0105 si\u0119 anieli,
<\/em>wychwalaj\u0105c i b\u0142ogos\u0142awi\u0105c Pana.<\/em><\/strong><\/p>\n

W ko\u015bciele znajduje si\u0119 staro\u017cytna kamienna chrzcielnica z napisem, kt\u00f3rego trudno odczyta\u0107\u201d.
<\/em>W tym te\u017c czasie wzniesiono obok ko\u015bcio\u0142a now\u0105 dzwonnic\u0119. Kronika parafialna podaje, i\u017c zosta\u0142a ona postawiona cz\u0119\u015bciowo z kamieni z kt\u00f3rych zbudowana by\u0142a zakrystia starego pierwszego ko\u015bcio\u0142a. Wesp\u00f3\u0142 z nowym ko\u015bcio\u0142em wybudowano tak\u017ce budynek plebanii.
\u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0W pocz\u0105tkach XX w. do parafii nale\u017ca\u0142y gminy: \u0141ajsce, \u0141ubno Szlacheckie, \u0141ubno Opacie, Piotr\u00f3wka, Podniebyle, Kopytowa-T\u0142oki. O ile I wojna \u015bwiatowa poza konfiskat\u0105 dzwon\u00f3w parafialnych nie przynios\u0142a wiosce wi\u0119kszych strat o tyle II wojna \u015bwiatowa odcisn\u0119\u0142a g\u0142\u0119boko swoje niszczycielskie pi\u0119tno na \u0141ubienku. Przechodz\u0105ca tutaj linia frontu przynios\u0142a \u015bmier\u0107\u00a0 ludzi i zniszczenie niemal wszystkich zabudowa\u0144. Ofiar\u0105 ognia pad\u0142a mi\u0119dzy innymi opisywana wy\u017cej \u015bwi\u0105tynia i nowy budynek szko\u0142y. Sta\u0142o si\u0119 to jesieni\u0105 w 1944 r. Wcze\u015bniej Niemcy zrabowali dzwony zakupione po I wojnie \u015bwiatowej.
\u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0Obecny ko\u015bci\u00f3\u0142 parafialny pw. \u015bw. Szymona i Judy Tadeusza zosta\u0142 zbudowany w latach 1948-1951. Architektem tej \u015bwi\u0105tyni by\u0142 in\u017c. Wawrzyniec Dayczak przyby\u0142y ze Lwowa, natomiast funkcj\u0119 kierownika budowy pe\u0142ni\u0142 J\u00f3zef Widziszewski z Jas\u0142a. Wszystkie prace przy \u015bwi\u0105tyni zosta\u0142y wykonane r\u0119kami parafian. Kamie\u0144 w\u0119gielny pod nowy ko\u015bci\u00f3\u0142 po\u015bwi\u0119ci\u0142 ks. Pawe\u0142 Lis proboszcz nowopowsta\u0142ej parafii w \u0141ubnie Opacym. Po\u015bwi\u0119cenie Ko\u015bcio\u0142a mia\u0142o miejsce w 1951 roku. Widz\u0105c determinacj\u0119 i szczere pragnienie ludzi , by w \u0141ubienku nadal funkcjonowa\u0142a parafia, ks. bp. Barda skierowa\u0142 tutaj do pracy duszpasterskiej w 1952 r. ks. Leona Zaziemskiego. Pierwotne wyposa\u017cenie \u015bwi\u0105tyni stanowi\u0142 o\u0142tarz zakupiony od parafii Nowosielce za\u015b o\u0142tarze boczne wykona\u0142 artysta W\u0142adys\u0142aw Janas.\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0<\/p>\n

\u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0Natomiast budynek obecnej plebanii powsta\u0142 \u00a0w 1972 r. za ks. W\u0142adys\u0142awa \u015awietnickiego. Aby zdoby\u0107 fundusze na budow\u0119 obiektu sprzedano cz\u0119\u015b\u0107 grunt\u00f3w parafialnych. Prace budowlane wykonali mieszka\u0144cy \u0141ubienka. Wcze\u015bniejsza plebania z lat 1910\/11 zosta\u0142a ca\u0142kowicie rozebrana. W latach 80-tych za ks. Ryszarda Muchy ko\u015bci\u00f3\u0142, plebania oraz cmentarz przesz\u0142y gruntown\u0105 renowacj\u0119. Jej pok\u0142osiem by\u0142a wymiana pierwotnego o\u0142tarza g\u0142\u00f3wnego, po\u0142o\u017cenie parkietu i boazerii oraz odnowienie wizerunku cmentarza. W 2002 roku Parafia uroczy\u015bcie obchodzi\u0142a jubileusz 50-lecia budowy ko\u015bcio\u0142a. \u00d3wczesny proboszcz ks. Stanis\u0142aw Prucnal upami\u0119tni\u0142 to wydarzenie przez wstawienie czterech witra\u017cy w oknach \u015bwi\u0105tyni. Ostatni raz ko\u015bci\u00f3\u0142 zmieni\u0142 sw\u00f3j wygl\u0105d za ks. Andrzeja \u017bmudzkiego. Wykonano w\u00f3wczas mi\u0119dzy innymi dalsze witra\u017ce, drog\u0119 procesyjn\u0105 wok\u00f3\u0142 ko\u015bcio\u0142a, przeprowadzono renowacj\u0119 drewna na zewn\u0105trz ko\u015bcio\u0142a wesp\u00f3\u0142 z postawieniem symbolicznej drewnianej bramy z patronami parafii. Zmianie uleg\u0142y tak\u017ce wygl\u0105d i funkcjonalno\u015b\u0107 plebanii.<\/p>\n

\u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0Na dzie\u0144 dzisiejszy \u0141ubienko jest jedn\u0105 z najmniejszych parafii archidiecezji przemyskiej licz\u0105c\u0105 356 mieszka\u0144c\u00f3w<\/strong>. Powstanie tej\u017ce strony internetowej dedykuje tym wszystkim, kt\u00f3rzy na przestrzeni wiek\u00f3w tworzyli obraz tej parafii; fundatorom, kap\u0142anom i zwyk\u0142ym ludziom dzi\u0119ki kt\u00f3rym Ko\u015bci\u00f3\u0142 duchowy i materialny trwa od tylu wiek\u00f3w do dnia dzisiejszego. Mam nadziej\u0119, \u017ce przedstawione tu wydarzenia i fakty, pobudz\u0105 nie tylko wyobra\u017anie czytelnika,\u00a0 ale pozwol\u0105 te\u017c zaczerpn\u0105\u0107 si\u0142y z tej duchowej krynicy przesz\u0142ych pokole\u0144. Pragn\u0119 serdecznie podzi\u0119kowa\u0107 za pomoc w utworzeniu historii naszej parafii Panu dr. hab. Szczepanowi Kozakowi\u00a0 z Uniwersytetu Rzeszowskiego, Panu Czes\u0142awowi Baranowi za zebrane materia\u0142y historyczne o naszej parafii oraz Panu Leszkowi Kobyli\u0144skiemu za utworzenie i administrowanie tej\u017ce strony.<\/p>\n\n\n

                                                                                  Z wyrazami szacunku
Ks. Bogdan Czerwi\u0144ski<\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

                                          POCZET PROBOSZCZ\u00d3W<\/strong><\/p>\n\n\n